Tin tức

Khi bắt đầu cho bé ăn dặm, nhiều ba mẹ băn khoăn nên chọn phương pháp BLW hay ăn dặm truyền thống. Một phương pháp khuyến khích bé tự cầm và khám phá thức ăn, phương pháp còn lại thường bắt đầu bằng cháo, bột hoặc thức ăn nghiền được người lớn đút bằng thìa.

Mỗi cách đều có đặc điểm riêng và có thể phù hợp với những gia đình khác nhau. Hiểu rõ sự khác biệt sẽ giúp ba mẹ lựa chọn cách ăn dặm phù hợp với khả năng của bé, điều kiện chăm sóc và mục tiêu dinh dưỡng.

BLW và ăn dặm truyền thống là gì?

BLW (Baby-Led Weaning) là phương pháp ăn dặm bé tự chỉ huy. Thay vì được người lớn đút từng thìa thức ăn nghiền, bé được làm quen với các loại thực phẩm mềm, chế biến thành hình dạng và kích thước phù hợp để tự cầm, đưa lên miệng và ăn theo khả năng.

Trong phương pháp này, bé chủ động khám phá thức ăn, lựa chọn cách cầm nắm và điều chỉnh tốc độ ăn. Ba mẹ chuẩn bị thực phẩm an toàn, quan sát và hỗ trợ khi cần thiết.

Ăn dặm truyền thống là phương pháp phổ biến trong nhiều gia đình Việt Nam. Bé thường bắt đầu với bột, cháo hoặc rau củ, thịt cá được xay, nghiền hoặc rây mịn. Người lớn sử dụng thìa để đút cho bé, sau đó tăng dần độ đặc và độ thô khi bé lớn hơn.

Mục tiêu của cả hai phương pháp đều là bổ sung dinh dưỡng ngoài sữa, giúp bé làm quen với thực phẩm và phát triển kỹ năng ăn uống.

BLW và ăn dặm truyền thống khác nhau như thế nào?

Sự khác biệt lớn nhất nằm ở cách thức bé tiếp cận thức ăn và vai trò của người chăm sóc trong bữa ăn.

Về hình thức thức ăn

• BLW: Bé được làm quen với thức ăn dạng miếng mềm, có hình dạng phù hợp để tự cầm nắm. Ví dụ như rau củ hấp mềm, trái cây chín mềm hoặc thịt được chế biến phù hợp.
• Ăn dặm truyền thống: Bé thường bắt đầu bằng thức ăn nghiền mịn, bột hoặc cháo loãng, sau đó tăng dần độ đặc, độ thô và chuyển sang thức ăn băm nhỏ.

Về cách bé ăn

• BLW: Bé chủ động cầm thức ăn, tự đưa lên miệng và quyết định tốc độ ăn. Ba mẹ không đút từng thìa theo cách thông thường.
• Ăn dặm truyền thống: Người lớn thường là người đút thức ăn, điều chỉnh lượng ăn và hỗ trợ bé trong suốt bữa.

Về mức độ chủ động

• BLW: Bé có nhiều cơ hội thực hành cầm nắm, đưa thức ăn lên miệng và khám phá mùi vị, kết cấu bằng các giác quan.
• Ăn dặm truyền thống: Bé được người lớn hỗ trợ nhiều hơn trong giai đoạn đầu, đặc biệt khi chưa thành thạo kỹ năng cầm nắm và đưa thức ăn vào miệng.

Về sự chuẩn bị của ba mẹ

• BLW: Cần chú ý nhiều đến cách cắt, kích thước, độ mềm của thực phẩm và kỹ năng ăn uống của bé để hạn chế nguy cơ hóc nghẹn.
• Ăn dặm truyền thống: Cần chuẩn bị thức ăn có độ mịn, độ đặc phù hợp, bảo đảm đủ nhóm chất và tăng dần kết cấu theo khả năng của bé.

Ưu điểm và những điều cần lưu ý của từng phương pháp

Với phương pháp BLW

BLW tạo cơ hội để bé chủ động khám phá thức ăn, thực hành phối hợp tay – mắt và rèn luyện kỹ năng tự ăn. Bé có thể làm quen với nhiều hình dạng, mùi vị và kết cấu thực phẩm ngay từ giai đoạn đầu.

Tuy nhiên, phương pháp này đòi hỏi ba mẹ phải hiểu rõ cách chuẩn bị thức ăn an toàn. Nếu lựa chọn thực phẩm không phù hợp, bé có thể gặp nguy cơ hóc nghẹn. Ba mẹ cũng cần chú ý xây dựng thực đơn đa dạng, đặc biệt là các thực phẩm giàu sắt và năng lượng, tránh để bé chỉ ăn những món dễ cầm như trái cây hoặc rau củ.

Với phương pháp ăn dặm truyền thống

Ưu điểm của phương pháp này là ba mẹ có thể chủ động chuẩn bị khẩu phần, kết hợp nhiều nhóm thực phẩm và theo dõi lượng thức ăn bé tiếp nhận. Thức ăn nghiền cũng có thể giúp bé dễ làm quen với việc ăn trong giai đoạn đầu.

Tuy nhiên, nếu duy trì thức ăn quá mịn trong thời gian dài, bé có thể ít có cơ hội làm quen với các kết cấu khác nhau. Ba mẹ nên tăng dần độ thô phù hợp với khả năng của con, tránh tình trạng bé chỉ quen ăn cháo xay nhuyễn.

Có thể kết hợp BLW và ăn dặm truyền thống không?

Câu trả lời là có. Ba mẹ không nhất thiết phải lựa chọn duy nhất một phương pháp trong suốt hành trình ăn dặm của bé.

Nhiều gia đình áp dụng cách kết hợp: cho bé ăn cháo hoặc thức ăn nghiền bằng thìa, đồng thời chuẩn bị thêm một số loại rau củ, trái cây hoặc thực phẩm mềm để bé tự cầm và khám phá.

Cách kết hợp này giúp ba mẹ linh hoạt hơn trong việc chuẩn bị bữa ăn, đồng thời tạo cơ hội cho bé thực hành kỹ năng tự ăn.

Dù lựa chọn phương pháp nào, ba mẹ vẫn cần bảo đảm thức ăn đa dạng, đủ dinh dưỡng, có kết cấu phù hợp và tôn trọng tín hiệu đói – no của bé. Không nên ép trẻ ăn hết khẩu phần hoặc so sánh lượng ăn của con với những em bé khác.

Nên chọn phương pháp ăn dặm nào cho bé?

Không có một phương pháp ăn dặm duy nhất phù hợp với tất cả trẻ. Ba mẹ có thể cân nhắc dựa trên một số yếu tố:

• Khả năng phát triển của bé: Bé đã có thể giữ đầu cổ vững, ngồi thẳng với sự hỗ trợ phù hợp và có biểu hiện sẵn sàng ăn dặm hay chưa?
• Khả năng chăm sóc của gia đình: Ba mẹ có đủ thời gian chuẩn bị thức ăn và giám sát bé trong bữa ăn không?
• Nhu cầu dinh dưỡng: Thực đơn có đa dạng thực phẩm, đặc biệt là nhóm giàu sắt và năng lượng, phù hợp với độ tuổi không?
• Mức độ an toàn: Ba mẹ có biết cách chế biến thực phẩm phù hợp, phòng tránh hóc nghẹn và xử lý tình huống khẩn cấp không?

Với trẻ có tiền sử sinh non, khó khăn về vận động, nhai nuốt hoặc vấn đề sức khỏe đặc biệt, ba mẹ nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng trước khi lựa chọn phương pháp.

Đồng hành cùng bé trong hành trình ăn dặm

BLW hay ăn dặm truyền thống đều có thể là lựa chọn phù hợp nếu được thực hiện đúng cách. Điều quan trọng không phải là chạy theo một phương pháp đang được nhiều người áp dụng, mà là hiểu nhu cầu, khả năng của con và tạo cho bé trải nghiệm ăn uống tích cực.

Ba mẹ có thể chuẩn bị những dụng cụ phù hợp như ghế ăn dặm, bát, thìa và bình tập uống để hỗ trợ bé trong từng giai đoạn. EMOON mong muốn đồng hành cùng gia đình trên hành trình ấy, giúp ba mẹ tự tin hơn khi chăm sóc và khuyến khích bé khám phá thế giới thực phẩm.